Kuraş Nedir? Tarihçesi, Teknikleri ve Eğitimi

Kuraş, Orta Asya'da ve Türk halkları arasında yaşayan halk güreşlerinin ortak adıdır. Sözcük, Eski Türkçe "küreş"ten gelir; bugün en çok Özbekistan'daki biçimiyle bilinir. Amaç, rakibi ayakta tutup fırlatarak sırtı üzerine düşürmektir.

Tarihçe

Kuraş, yüzyıllar boyunca Orta Asya'da düğünlerde, bayramlarda ve şenliklerde yapılan bir halk güreşi olarak yaşamıştır. Tatar, Başkurt, Kazak, Kırgız ve Özbek gibi pek çok Türk halkında benzer biçimleri vardır; hepsinin adı aynı "küreş" kökünden türemiştir.

Modern spor biçimi Özbekistan'da düzenlenmiştir. Uluslararası Kuraş Birliği (IKA) 1998'de kurulmuş ve 1999'dan beri şampiyonalar düzenlemektedir. Kuraş, 2018'de Endonezya'nın Jakarta ve Palembang kentlerinde yapılan Asya Oyunları'nda ilk kez yer almıştır.

Kurallar

Ayakta güreş: Puanlar yüksek genlikli fırlatmalarla alınır. Pantolondan ya da bacaklardan tutmak yasaktır.
Puanlar: En yüksek puan halal'dir ve maçı hemen bitirir. Bunu yonbosh ve chala izler; iki yonbosh bir halal sayılır.
Cezalar: Tanbekh ve dakki uyarı cezalarıdır; g'irrom diskalifiye anlamına gelir.
Selam: Maç, ta'zim denen saygı selamıyla başlar.

Geleneksel köreşte güreşçiler rakibi tutmak için bele dolanan havlu ya da kuşak kullanır.

Türkiye'de Kuraş

Kuraş, Türkiye'de Türkiye Gelişmekte Olan Spor Branşları Federasyonu bünyesindedir. Federasyonun 3 Haziran 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan ana statüsünde kuraş, sambo ve savate ile birlikte federasyonun spor dalları arasında sayılır. Federasyon yıldızlar, gençler ve büyükler kategorilerinde Türkiye şampiyonaları düzenler.

Türkiye uluslararası kuraşta da önemli bir yere sahiptir: IKA şampiyonaları 2000'de Antalya'da, Dünya Kuraş Şampiyonaları ise 2013 ve 2017'de İstanbul'da yapılmıştır. Türk güreş geleneğinin diğer kolları için Yağlı Güreş ve Karakucak yazılarımıza göz atabilirsiniz.

Kimler için uygun?

Ayakta güreşe, fırlatma tekniklerine ve Türk güreş kültürüne ilgi duyanlar için uygundur. Yer güreşi olmadığı için kurallar yeni başlayanlar için de anlaşılırdır. Benzer fırlatma ağırlıklı sporlar için Judo ve Sambo yazılarımıza bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Kuraş ile Judo arasındaki fark nedir?

İkisinde de fırlatmalar önemlidir. Ancak kuraşta yer güreşi yoktur ve bacaklardan ya da pantolondan tutmak yasaktır; Judo'da ise rakibi yerde tutma ve kilit teknikleri de vardır.

Kuraş Türkiye'de hangi federasyona bağlı?

Türkiye Gelişmekte Olan Spor Branşları Federasyonu'na bağlıdır.

Kuraş Olimpik bir spor mu?

Hayır, ancak 2018'den beri Asya Oyunları programında yer almıştır.

Kaynaklar

Bu yazı dovussanati.com editörlüğünde, yukarıdaki kaynaklar esas alınarak hazırlanmıştır. Son güncelleme: 2026-11-07.